Η θωράκιση των θαλασσών απέναντι σε ασύμμετρες απειλές βρέθηκε στο επίκεντρο της διεθνούς ατζέντας, με την Ελλάδα και τη Μάλτα να αναλαμβάνουν πρωτοβουλία υψηλού συμβολισμού. Κατά τη διάρκεια της Εβδομάδας Αντιτρομοκρατίας του ΟΗΕ το 2026, Ελλάδα και Μάλτα οργάνωσαν μια σημαντική συζήτηση για την προστασία του ναυτιλιακού τομέα.
Στρατηγική συνεργασία για την προστασία της ναυσιπλοΐας
Η εκδήλωση, με τίτλο «Τρομοκρατία και Θαλάσσια Ανασφάλεια», συγκέντρωσε εκπροσώπους από την Εκτελεστική Διεύθυνση της Επιτροπής κατά της Τρομοκρατίας, το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για την Αντιτρομοκρατία και τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό. Η πρέσβης Αγλαΐα Μπαλτά, Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, έθεσε το πλαίσιο των προκλήσεων, επισημαίνοντας ότι οι επιθέσεις κατά της εμπορικής ναυτιλίας, των λιμένων και κρίσιμων θαλάσσιων υποδομών «θέτουν σε κίνδυνο την ελευθερία της ναυσιπλοΐας», «διαταράσσουν τις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες» και προκαλούν «σοβαρές ανθρωπιστικές και περιβαλλοντικές συνέπειες για τις παράκτιες κοινότητες».
Η κοινή τους δράση δεν είναι τυχαία, καθώς η Μάλτα και η Ελλάδα μοιράζονται μια κοινή μεσογειακή ταυτότητα και διαθέτουν σημαντική ναυτική παρουσία. Η κ. Μπαλτά υπογράμμισε ότι η αντιμετώπιση αυτών των προκλήσεων απαιτεί «ισχυρή συνεργασία μεταξύ κρατών, διεθνών και περιφερειακών οργανισμών και του ιδιωτικού τομέα», καθώς και στενές συνεργασίες με τη διεθνή ναυτιλία.
Τεχνολογία και ανθρώπινος παράγοντας στην πρώτη γραμμή
Η ατζέντα της συζήτησης επεκτάθηκε πέρα από τις συμβατικές απειλές, ενσωματώνοντας την ανάγκη για ψηφιακή θωράκιση. Η πρέσβης τόνισε την ανάγκη βελτίωσης της άμεσης ανταλλαγής δεδομένων, της προστασίας από κυβερνοαπειλές και των συστημάτων ελέγχου λιμανιών και των τεχνολογιών ναυσιπλοΐας, ώστε να υπάρχει καλύτερη πρόληψη, αποτροπή και αντιμετώπιση σύνθετων απειλών. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στον ρόλο των νέων τεχνολογιών, σημειώνοντας ότι η τεχνητή νοημοσύνη και η καινοτομία πρέπει να αποτελούν μέρος των στρατηγικών θαλάσσιας ασφάλειας, στη βάση του διεθνούς δικαίου και «του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων».
Παράλληλα, τονίστηκε ότι οι ναυτικοί είναι «μεταξύ των πρώτων» που υφίστανται τις συνέπειες επιθέσεων κατά της εμπορικής ναυτιλίας και ότι «η ασφάλεια και η ευημερία τους» πρέπει να παραμείνουν στο επίκεντρο των προσπαθειών. Η Ελλάδα, διαθέτοντας τον μεγαλύτερο εμπορικό στόλο παγκοσμίως, θεωρεί τη διατήρηση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας ως θεμελιώδη πυλώνα για την παγκόσμια ειρήνη και την οικονομική ανάπτυξη.