Έφτασε με πέντε ώρες καθυστέρηση τα μεσάνυχτα της Δευτέρας, αλλά ο Αντόνιο Γκουτέρες βρίσκεται πια στην Κύπρο για την πρώτη επίσκεψη Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ στο νησί από τον Φεβρουάριο του 2010, όταν είχε έρθει ο Μπαν Γκι Μουν. Στην ανάρτησή του στο Χ, ο Γκουτέρες έγραψε ότι ήρθε για να εκφράσει τη στήριξή του «στην αναζήτηση μιας συνολικής και βιώσιμης διευθέτησης του Κυπριακού». Πρόσθεσε όμως ξεκάθαρα ότι ο ΟΗΕ «δεν μπορεί να επιβάλει την ειρήνη» — μόνο οι Κύπριοι, μέσω των ηγετών τους, μπορούν να την οικοδομήσουν.
Το πρόγραμμα της Τρίτης ήταν πυκνό. Το πρωί, ο Γκουτέρες συναντήθηκε ξεχωριστά με τον Πρόεδρο Νίκο Χριστοδουλίδη στο Προεδρικό Μέγαρο και με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Τουφάν Έρχιουρμαν στα κατεχόμενα. Αργότερα το βράδυ, ακολούθησε ιδιωτικό δείπνο με τους δύο ηγέτες στην οικία του Ειδικού Αντιπροσώπου του ΟΗΕ, Χασίμ Ντιάν, στην υπό τον έλεγχο των ΗΕ περιοχή του αεροδρομίου Λευκωσίας.
Από τις συναντήσεις αναδύθηκε το γνωστό χάσμα. Ο Χριστοδουλίδης επέμεινε ότι η λύση πρέπει να βασιστεί στη συμφωνηθείσα διζωνική, δικοινοτική ομοσπονδία με πολιτική ισότητα, και ζήτησε οι διαπραγματεύσεις να συνεχιστούν από εκεί που σταμάτησαν στο Κραν Μοντανά τον Ιούλιο του 2017. Από την άλλη, ο Έρχιουρμαν επανέλαβε ότι «αυτή τη φορά πρέπει να είναι διαφορετικά», απαιτώντας σαφείς όρους και διασφαλίσεις για την πολιτική ισότητα των Τουρκοκυπρίων προτού καθίσει σε τραπέζι ουσιαστικών συνομιλιών.
The @UN Secretary-General @antonioguterres met with @tufanerhurman this morning. Guterres met with @Christodulides earlier today. #uncyprustalks
UNFICYP/Peter Šulgan pic.twitter.com/AG3malsnJc
— UN Cyprus (@UN_CYPRUS) July 28, 2026
Η κορυφαία στιγμή της επίσκεψης αναμένεται την Τετάρτη 29 Ιουλίου, όταν ο Γκουτέρες θα έχει κοινή τριμερή συνάντηση με τους δύο ηγέτες στα γραφεία της Αποστολής Καλών Υπηρεσιών του ΟΗΕ, στην προστατευόμενη περιοχή του αεροδρομίου Λευκωσίας. Μετά τη συνάντηση, ο ΓΓ θα παραχωρήσει συνέντευξη Τύπου και θα αναχωρήσει από την Κύπρο.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ακόμα επαφές του Γκουτέρες με τις δικοινοτικές τεχνικές επιτροπές, εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών και επίσκεψη στο εργαστήριο της Διερευνητικής Επιτροπής για τους Αγνοουμένους. Ο ίδιος ο Γκουτέρες έχει ξεκαθαρίσει ότι τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης δεν υποκαθιστούν τις ουσιαστικές διαπραγματεύσεις, ενώ η τουρκοκυπριακή πλευρά επιμένει ότι πρέπει να υπάρξει πρώτα συμφωνία σε ένα σαφές χρονοδιάγραμμα.
Οι προσδοκίες παραμένουν μετρημένες. Ο Γκουτέρες, όμως, φέρνει μαζί του τη δέσμευση ότι θα διερευνήσει κάθε δυνατότητα για μία άτυπη πενταμερή, λίγο πριν ολοκληρωθεί η θητεία του στα τέλη του 2026. Κανείς δεν περιμένει λύση σε αυτή την επίσκεψη — αλλά όλοι αναγνωρίζουν ότι η παρουσία του ίδιου του Γενικού Γραμματέα είναι μια σπάνια ευκαιρία για να σπάσει το αδιέξοδο.