Στο ελληνικό μπάσκετ οι τελικοί ανάμεσα στον Παναθηναϊκό και τον Ολυμπιακό αποτελούν από μόνοι τους ένα ξεχωριστό κεφάλαιο. Υπήρξαν όμως χρονιές στις οποίες η αντιπαλότητα των δύο «αιωνίων» ξεπέρασε τα ελληνικά σύνορα και μετατράπηκε σε αναμέτρηση ευρωπαϊκών διαστάσεων.

Σε αυτές τις σειρές τελικών, ο ένας από τους δύο μονομάχους είχε ήδη κατακτήσει την Ευρωλίγκα, φέρνοντας στο παρκέ το κύρος του πρωταθλητή Ευρώπης και διεκδικώντας παράλληλα τα σκήπτρα της Ελλάδας. Από τα τέλη της δεκαετίας του ’90 μέχρι σήμερα, επτά τίτλοι κρίθηκαν υπό αυτή τη συνθήκη.

Από το Παρίσι του 1996 μέχρι το Βερολίνο του 2024, το sport-fm.gr παρουσιάζει τις σειρές τελικών στις οποίες ένας από τους δύο «αιώνιους» μπήκε στο παρκέ ως πρωταθλητής Ευρώπης, κουβαλώντας το βάρος και τη λάμψη της κορυφής της ηπείρου. Σε δύο από αυτές, μάλιστα, η ιστορία στην Ελλάδα ήταν διαφορετική…

1996: Η ιστορική «35άρα» του Ολυμπιακού

Το 1996 αποτελεί μία από τις πιο αντιφατικές χρονιές στην ιστορία του Παναθηναϊκού. Από τη μία, η κατάκτηση της πρώτης Ευρωλίγκας στο Παρίσι απέναντι στην Μπαρτσελόνα, μια επιτυχία που άλλαξε για πάντα το ελληνικό μπάσκετ. Από την άλλη, η απώλεια του πρωταθλήματος στους τελικούς απέναντι στον Ολυμπιακό, με τρόπο που έμελλε να μείνει ανεξίτηλος στη μνήμη των φιλάθλων.

Επέστρεψαν οι «πράσινοι» από τη γαλλική πρωτεύουσα ως πρωταθλητές Ευρώπης, έχοντας στις τάξεις τους τον σπουδαίο Ντομινίκ Γουίλκινς. Απέναντί τους βρέθηκε ο πανίσχυρος τότε Ολυμπιακός του Γιάννη Ιωαννίδη, πιο ξεκούραστος και αποφασισμένος να διατηρήσει τα σκήπτρα του στο ελληνικό μπάσκετ.

Η σειρά των τελικών εξελίχθηκε σε πραγματικό θρίλερ. Ο Παναθηναϊκός κατάφερε να ισοφαρίσει σε 2-2 και να στείλει τη μάχη του τίτλου σε πέμπτο παιχνίδι στο ΣΕΦ. Ωστόσο, το κλίμα στο στρατόπεδο των πρωταθλητών Ευρώπης δεν ήταν ιδανικό, καθώς ο Γουίλκινς αντιμετώπιζε προβλήματα τραυματισμού και τελικά δεν αγωνίστηκε στα κρίσιμα τελευταία ματς.

Χωρίς τον μεγάλο του αστέρα, ο Παναθηναϊκός παρουσιάστηκε αγνώριστος. Ο Ολυμπιακός επέβαλε από το ξεκίνημα τον ρυθμό του και κυριάρχησε απόλυτα.

Το τελικό 73-38 πέρασε στην ιστορία ως η περίφημη «35άρα». Πρόκειται μέχρι και σήμερα για τη μεγαλύτερη διαφορά που έχει καταγραφεί σε επαγγελματική αναμέτρηση μεταξύ των δύο «αιωνίων», ένα αποτέλεσμα που σφράγισε το τέταρτο συνεχόμενο πρωτάθλημα του Ολυμπιακού.

2007: Το πρώτο «πράσινο» triple crown

Λίγες εβδομάδες μετά την κατάκτηση της Ευρωλίγκας στο ΟΑΚΑ, ο Παναθηναϊκός του Ζέλικο Ομπράντοβιτς είχε μπροστά του μία τελευταία αποστολή: να ολοκληρώσει μία ιστορική σεζόν κατακτώντας και το πρωτάθλημα. Με τρομερό ρόστερ στο οποίο πρωτοστατούσαν οι Δημήτρης Διαμαντίδης, Μάικ Μπατίστ και Ραμούνας Σισκάουσκας, το «τριφύλλι» ήταν ξεκάθαρο φαβορί.

Παρά την ευρωπαϊκή τους υπεροχή, το έργο των «πρασίνων» μόνο εύκολο δεν ήταν. Ο Ολυμπιακός του Πίνι Γκέρσον πάλεψε τη σειρά μέχρι τέλους, με αποτέλεσμα ο τίτλος να κριθεί σε πέμπτο παιχνίδι στο ΟΑΚΑ. Εκεί, μπροστά σε χιλιάδες φιλάθλους του, ο Παναθηναϊκός απέδειξε γιατί θεωρούνταν η κορυφαία ομάδα της Ευρώπης.

Επικράτησε η ομάδα του Ομπράντοβιτς με 89-76 στον τελευταίο τελικό, κατακτώντας το πρωτάθλημα με 3-2 νίκες. Καθοριστική στιγμή υπήρξε το τρίποντο του Σισκάουσκας περίπου δύο λεπτά πριν από τη λήξη, το οποίο διαμόρφωσε το 80-73.

Η απονομή του τροπαίου σηματοδότησε την ολοκλήρωση μιας ονειρικής χρονιάς. Ο Παναθηναϊκός κατέκτησε το πρωτάθλημα, το Κύπελλο Ελλάδας και την Ευρωλίγκα, πετυχαίνοντας το πρώτο του triple crown.

2009: Οι… Galacticos και το δεύτερο triple crown

Το 2009 ο Παναθηναϊκός κατέκτησε την Ευρωλίγκα στο Βερολίνο με ένα ρόστερ που πολλοί θεωρούν ως ένα από τα κορυφαία στην ιστορία. Η ομάδα του Ζέλικο Ομπράντοβιτς θύμιζε πραγματικούς «Galacticos», με ηγετικές μορφές όπως οι Διαμαντίδης, Γιασικεβίτσιους, Σπανούλης, Μπατίστ και Φώτσης.

Επέβαλαν οι «πράσινοι» τον ρυθμό τους και στους εγχώριους τελικούς, παρά το πλεονέκτημα έδρας που είχε ο Ολυμπιακός του Παναγιώτη Γιαννάκη. Μετά από δύο νίκες στα πρώτα παιχνίδια, οι παίκτες του Ομπράντοβιτς έκλεισαν τη σειρά στο «καυτό» ΟΑΚΑ με νίκη 3-1.

Ήταν ακόμη μία σεζόν απόλυτης επιβεβαίωσης. Η ομάδα κατάφερε να κατακτήσει δεύτερο triple crown μόλις δύο χρόνια μετά το προηγούμενο, γράφοντας μια χρυσή σελίδα στην ιστορία της.

2011: Το έπος του Αντώνη Φώτση

Το 2011 ο Παναθηναϊκός είχε ήδη κατακτήσει την Ευρωλίγκα στη Βαρκελώνη, σε μια ακόμη σεζόν ευρωπαϊκής κυριαρχίας. Η σειρά των ελληνικών τελικών οδηγήθηκε σε Game 5 στο ΟΑΚΑ, όπου όλα κρίθηκαν στις λεπτομέρειες.

Σοκ προκάλεσε στον Παναθηναϊκό ο τραυματισμός του Διαμαντίδη μόλις στο 2ο λεπτό. Παρ’ όλα αυτά, η αναμέτρηση παρέμεινε ισορροπημένη μέχρι την παράταση, αφού Μαυροκεφαλίδης και Παπαλουκάς αστόχησαν σε κρίσιμες βολές στο φινάλε του κανονικού αγώνα.

Μεταμορφώθηκε στην παράταση ο Αντώνης Φώτσης, ο οποίος πραγματοποίησε μία από τις πιο εντυπωσιακές εμφανίσεις της καριέρας του. Με 22 πόντους και 6/6 τρίποντα, «υπέγραψε» τη νίκη με 101-94, οδηγώντας τους «πράσινους» στον τίτλο μέσα σε πανζουρλισμό.

2012: Η επιστροφή του Ολυμπιακού στην κορυφή

Το 2012 ήταν η χρονιά της μεγάλης επιστροφής για τον Ολυμπιακό. Λίγες εβδομάδες μετά το έπος της Κωνσταντινούπολης και την ανατροπή απέναντι στην ΤΣΣΚΑ, οι Πειραιώτες είχαν ως στόχο να βάλουν τέλος στην κυριαρχία του Παναθηναϊκού.

Η ομάδα του Ντούσαν Ίβκοβιτς, με τους Βασίλη Σπανούλη, Γιώργο Πρίντεζη, Κώστα Παπανικολάου και Κάιλ Χάινς, έφερε μαζί της τη νοοτροπία του νικητή. Μετά από μια σειρά χωρίς κανένα break, ο τίτλος κρίθηκε στο κατάμεστο ΣΕΦ.

Επικράτησε ο Ολυμπιακός με 82-76 και έφτασε στο 3-2. Έτσι, ο σύλλογος κατέκτησε το πρώτο του πρωτάθλημα μετά από 15 χρόνια αναμονής, κλείνοντας τη χρονιά με ένα ιστορικό νταμπλ.

2013: Η «σκούπα» του Παναθηναϊκού

Το 2013 ο Ολυμπιακός είχε κατακτήσει το back-to-back στην Ευρωλίγκα και μπήκε στους ελληνικούς τελικούς ως το απόλυτο φαβορί. Ωστόσο, ο Παναθηναϊκός του Αργύρη Πεδουλάκη παρουσίασε ένα από τα πιο πειθαρχημένα πρόσωπα στην ιστορία του.

Με όπλο την άμυνα και την υπομονή, οι «πράσινοι» εξουδετέρωσαν τα ατού του πρωταθλητή Ευρώπης. «Έσπασαν» δύο φορές την έδρα του Ολυμπιακού και ολοκλήρωσαν τη σειρά με 3-0.

Το αποτέλεσμα αυτό αποτέλεσε μια από τις μεγαλύτερες εκπλήξεις, καθώς ο Παναθηναϊκός ξεκίνησε χωρίς πλεονέκτημα έδρας. Παρά την ένταση και τη διακοπή στον τρίτο τελικό, οι «πράσινοι» πανηγύρισαν μια δίκαια κατάκτηση.

2024: Το reverse sweep και η βραδιά του Σλούκα

Το 2024 ο Παναθηναϊκός κατέκτησε την 7η Ευρωλίγκα του στο Βερολίνο υπό την καθοδήγηση του Εργκίν Αταμάν. Παρά την επιτυχία, βρέθηκε στη σειρά των τελικών να χάνει με 2-0 από τον Ολυμπιακό και να βρίσκεται με την πλάτη στον τοίχο.

Αντέδρασαν οι πρωταθλητές Ευρώπης, μειώνοντας σε 2-1 και φτάνοντας σε μια σπουδαία νίκη στο ΣΕΦ με 85-88, χάρη στην εμφάνιση του Κέντρικ Ναν. Η σειρά οδηγήθηκε σε πέμπτο παιχνίδι στο ΟΑΚΑ.

Σε εκείνη τη βραδιά, ο Κώστας Σλούκας κυριάρχησε απόλυτα. Σημειώνοντας 29 πόντους απέναντι στην πρώην ομάδα του, οδήγησε τον Παναθηναϊκό στο 87-82 και ολοκλήρωσε μια από τις πιο επικές ανατροπές στην ιστορία του μπάσκετ.