Η γερμανική κυβέρνηση ρίχνει στη συζήτηση μια ιδέα που αφορά μπόνους στους εργαζόμενους. Οι εταιρείες καλούνται να δώσουν μέχρι 1.000 ευρώ αφορολόγητα σε όσους δουλεύουν εκεί, για να βοηθήσουν με το κόστος ζωής που ανεβαίνει. Το μέτρο δένει με πακέτο βοηθειών για νοικοκυριά, κυρίως για ενέργεια και μετακινήσεις, αλλά από την αρχή δέχεται μπαράζ αντιδράσεων.
Δεν επιβάλλεται πουθενά αυτό το μπόνους. Οι εργοδότες αποφασίζουν μόνοι τους, ανάλογα με τα λεφτά τους και τη διάθεσή τους. Έτσι, πολλοί φοβούνται ότι θα δημιουργηθούν μεγάλα χασματα μεταξύ εργαζομένων.
Πιέσεις σε μικρές εταιρείες και ρόλος συμφωνιών
Οι εταιρείες πρέπει να βγάλουν τα χρήματα από την τσέπη τους. Σε εποχή που πολλές μικρές και μεσαίες δυσκολεύονται με πιέσεις, οι εργοδοτικοί σύλλογοι λένε ανοιχτά ότι το πράγμα δεν κολλάει εύκολα. Σκέψου κλάδους με υψηλό κόστος, χαμηλή ζήτηση, στενά περιθώρια – εκεί το μπόνους φαντάζει όνειρο θερινής νυκτός.
Ενώ η κυβέρνηση βάζει προθεσμία μέχρι το 2026, πολλοί κλάδοι δεν έχουν νέες διαπραγματεύσεις εκείνη τη χρονιά. Συνδικάτα και εργοδότες φωνάζουν για παράταση τουλάχιστον στο 2027. Χωρίς αυτό, το μέτρο κινδυνεύει να μείνει κενό γράμμα για πολλούς.
Οι πιο ευάλωτοι εργαζόμενοι κινδυνεύουν να μείνουν απέξω. Όσοι δουλεύουν σε μικρές φίρμες, χαμηλόμισθους τομείς ή μέρη χωρίς καλές συλλογικές συμβάσεις. Οικονομολόγοι λένε ότι έτσι, το μπόνους μπορεί να πάει περισσότερο σε αυτούς που δεν το χρειάζονται τόσο.
Μαθήματα από παλιό μπόνους και νέες ιδέες
Κοιτάζουν πίσω στο μπόνους κατά του πληθωρισμού από 2022 ως 2024. Εκεί είχε φτάσει σε περισσότερους, βοήθησε την κατανάλωση, αλλά και πάλι τα φτωχότερα στρώματα – εστίαση, λιανεμπόριο, μεταφορές, γεωργία – πήραν λιγότερα. Σε αντίθεση, δημόσιος τομέας και οργανωμένοι κλάδοι είδαν καλύτερη κάλυψη.
Τώρα, λείπει στήριξη για δημόσιους υπαλλήλους, και αυτό ανάβει νέα φλογίτσα. Ήδη ακούγονται ιδέες: να παραταθεί το μπόνους, να δοθούν φορολογικά ελαφρυντικά στις εταιρείες που το δίνουν, να φτιαχτεί πιο ξεκάθαρο πλαίσιο για να μην υπάρχουν τόσες ανισότητες. Στη Γερμανία, τέτοια μέτρα εξαρτώνται συχνά από διαπραγματεύσεις εργοδοτών και συνδικάλων, μέσα σε ευρύτερο πλαίσιο μισθών.