Η Βαγδάτη έδωσε διορία έως τις 30 Σεπτεμβρίου σε φιλοϊρανικές ένοπλες οργανώσεις να παραδώσουν τα όπλα τους, με την απόφαση να ανακοινώνεται από τον κυβερνητικό εκπρόσωπο σε συνέντευξη Τύπου. Η προθεσμία συμπίπτει με την προγραμματισμένη αποχώρηση των τελευταίων δυνάμεων της διεθνούς συμμαχίας υπό τις ΗΠΑ από το Ιράκ.

Ο νέος πρωθυπουργός, Άλι αλ Ζαΐντι, ετοιμάζεται για επίσκεψη στην Ουάσινγκτον και η Ουάσινγκτον πιέζει ανοιχτά τις ομάδες να αφοπλιστούν. Πολλές από αυτές έχουν στοχοποιήσει επανειλημμένα αμερικανικές εγκαταστάσεις στο έδαφος του Ιράκ — κάτι που επιβεβαιώνει γιατί η πίεση αυτή φτάνει τώρα στο αποκορύφωμά της.

Οι οργανώσεις που καλούνται να διαλυθούν έχουν όμως δικούς τους υπολογισμούς. Συνολικά πέντε εξ αυτών, οι οποίες διατηρούν στενούς δεσμούς με το ιρανικό καθεστώς, απορρίπτουν κατηγορηματικά τόσο το τελεσίγραφο όσο και την προοπτική ενσωμάτωσης του προσωπικού τους στις επίσημες δυνάμεις. στις κρατικές δυνάμεις ασφαλείας. Θέτοντας προϋποθέσεις για οποιαδήποτε συζήτηση, η πιο κυρίαρχη παράταξη, η Κατάεμπ Χεζμπολάχ, απαιτεί δεσμεύσεις πως ο αμερικανικός στρατός δεν πρόκειται να επιστρέψει στο Ιράκ και ότι η κυβέρνηση θα απομακρυνθεί από κάθε επιρροή της Ουάσινγκτον σε πολιτικό και οικονομικό επίπεδο.

Πίσω από τις φατρίες αυτές βρίσκεται η Ισλαμική Αντίσταση στο Ιράκ, μια ομπρέλα περίπου δέκα σκληροπυρηνικών ομάδων με συνολική δύναμη περίπου 50.000 μαχητών. Τα οπλοστάσιά τους περιλαμβάνουν πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς και αντιαεροπορικά συστήματα, ενώ τα τελευταία χρόνια έχουν αναλάβει επιθέσεις εναντίον ισραηλινών στόχων και αμερικανικών δυνάμεων σε Ιράκ και Συρία.

Ορισμένα περιστατικά δείχνουν πόσο λεπτή είναι η ισορροπία. Μια επιχείρηση από στρατιωτικές μονάδες που υπάγονται άμεσα στον επικεφαλής της κυβέρνησης οδήγησε στη σύλληψη ενός πράκτορα πληροφοριών της Χαράκατ αλ-Νουτζάμπα στις 17 Αυγούστου, λόγω ύποπτης συμμετοχής σε χτυπήματα με μη επανδρωμένα αεροσκάφη κατά αμερικανικών στόχων. Η κράτηση κράτησε μόλις 48 ώρες — η οργάνωση απείλησε με αντίποινα και σιίτες πολιτικοί παρενέβησαν για να εκτονωθεί η κατάσταση. Μία εβδομάδα αργότερα, οι αρχές προχώρησαν σε τέσσερις ακόμη συλλήψεις μελών πολιτοφυλακής, ανάμεσά τους και τοπικού διοικητή, για παρόμοιες υποθέσεις.

Η κυβέρνηση γνωρίζει ότι μια σκληρή επιχείρηση εναντίον των ομάδων μπορεί να προκαλέσει νέα εσωτερική κρίση στη χώρα. Κορυφαίοι σιίτες παράγοντες προειδοποιούν ότι κάτι τέτοιο θα τίναζε στον αέρα κάθε προσπάθεια αφοπλισμού. Η υπόθεση περιπλέκεται ακόμη περισσότερο από τα οικονομικά συμφέροντα που έχουν απλώσει οι πολιτοφυλακές σε κατασκευές, ακίνητα και ανταλλακτήρια συναλλάγματος — ο αφοπλισμός τους δεν είναι απλώς θέμα παράδοσης όπλων, αλλά δοκιμασία εξουσίας μέσα στο ίδιο το κράτος.

Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν φαίνεται κάποια από τις οργανώσεις να δείχνει διάθεση να υπακούσει σε κυβερνητική εντολή. Ο αλ Ζαΐντι βρίσκεται ανάμεσα σε δύο πιέσεις που συγκρούονται ευθέως: να ικανοποιήσει την Ουάσινγκτον χωρίς να προκαλέσει ρήξη με την Τεχεράνη, που έχει αποκτήσει βαθιά επιρροή στο Ιράκ μέσω κομμάτων και ενόπλων ομάδων. Η διορία της 30ής Σεπτεμβρίου θα δείξει αν οι δεσμεύσεις του απέναντι στους Αμερικανούς είναι κάτι περισσότερο από λόγια.