Μεντιόλα στο SDNA: «Δεν αξίζει το προνόμιο να είναι προπονητής!»

Τα δεδομένα στην ιστορία του Τζον Μαργαρίτη που έφερε χθες το στην επιφάνεια, προκάλεσαν αίσθηση και αντίδραση! Η Τζουλιάνα Μεντιόλα σε επικοινωνία που είχαμε μαζί της ήταν λιτή, περιεκτική και ξεκάθαρη.

(Το θέμα δεν είναι επί προσωπικού. Δεν υπάρχει καμία προσωπική έχθρα. Δεν υπάρχει καμία διάθεση για εκδίκηση. Δεν υπάρχει κανένα παρελθόν με τον Τζον Μαργαρίτη. Δεν υπάρχει καμία κόντρα με τον ΠΑΣ Γιάννινα. Η επικοινωνία με τα φερόμενα ως θύματα είχε γίνει από την πρώτη στιγμή που υπέπεσε στην αντίληψή μας το θέμα).

Οξύμωρο δεν είναι; Να πρέπει να αιτιολογείς την καταγραφή των γεγονότων, ωσάν να προλογίζεις ντοκυμαντέρ που μπορεί να προκαλέσει κακό στη φήμη ανθρώπων ή να ενημερώνεις για «σκληρές εικόνες» και «χρήση λεξιλογίου» για να απομακρυνθούν οι ανήλικοι από την τηλεόραση. Μόνο που σε αυτή την ιστορία μιλάμε για οριακά ενήλικες. Για νεαρά κορίτσια ηλικίας 18 ως 22 ετών τα οποία βρέθηκαν απροστάτευτες σε ένα τοξικό περιβάλλον και έμειναν να ανέχονται την λεκτική κακοποίηση του Τζον Μαργαρίτη.

Ήταν απροστάτευτες ή σχεδόν απροστάτευτες. Η Τζουλιάνα Μεντιόλα προσλήφθηκε στο τεχνικό τιμ του Riverside το 2011. Είχε εργαστεί, ήδη, ένα χρόνο ως βοηθός προπονητή στο Μοντάνα State και στην Καλιφόρνια θα ήταν μία από τις βοηθούς του, ήδη, εγκαθιδρυμένου εκεί, Τζον Μαργαρίτη. Ήταν εκείνη στην οποία οι παίκτριες έσπευδαν για στήριξη. Για βοήθεια. Για παράπονα. Για προστασία. Όποτε και όταν μπορούσε την έδινε. Η Τζουλιάνα Μεντιόλα, μια πρώην παίκτρια με σπουδαίες διακρίσεις στην καριέρα της τόσο στην Αμερική όσο και στην Ευρώπη, έφυγε από το κολέγιο του Riverside και τους Highlanders, τον Ιούλιο του 2019. Τον Απρίλιο του 2020 κατέθεσε μήνυση κατά του κολεγίου και επί προσωπικού κατά του Τζον Μαργαρίτη και της αθλητικής διευθύντριας του προγράμματος, Ταμίκα Σμιθ Τζόουνς.

Η Τζουλιάνα Μεντιόλα αγωνίστηκε και στην Ελλάδα. Σε πέντε διαφορετικές ομάδες. Έπαιξε από το 2006 ως το 2010. Αναδείχθηκε, μάλιστα, και πολυτιμότερη παίκτρια στο All Star Game που διεξήχθη στη Θεσσαλονίκη το 2007. Ήταν ο πρώτος άνθρωπος με τον οποίο επικοινώνησε το προκειμένου να μιλήσει για την πρόσληψη του Τζον Μαργαρίτη στον ΠΑΣ Γιάννινα. Η απάντησή της ήρθε – και λόγω διαφοράς ώρας – λίγο καθυστερημένα για να συμπεριληφθεί στο πρώτο άρθρο, ωστόσο την παραθέτουμε σήμερα αυτούσια. Λέξη προς λέξη.

«Κατά τη γνώμη του, δεν του αξίζει το προνόμιο να είναι προπονητής σε ομάδα μπάσκετ γυναικών. Υπάρχουν αρκετές πληροφορίες που αναδεικνύουν ακριβώς το ποιόν του και πώς υποτιμούσε και συναισθηματικά κακοποιούσε τις γυναίκες (συμπεριλαμβανομένου και εμού). Βάσει των εφτά χρόνων προπονητικής εμπειρίας μου υπό τον Μαργαρίτη, πιστεύω ότι είναι τοξικός και θα ήταν λάθος να τοποθετηθεί σε θέση ισχύος (ειδικά σε θέση ισχύος απέναντι σε νεαρά κορίτσια). Λατρεύω τα χρόνια που πέρασα στην Ελλάδα και προσωπικά για μένα θα ήταν απογοητευτικό να ξέρω ότι το πρωτάθλημα που επιτρέπει να είναι ξανά προπονητής».

Ξετυλίγοντας το κουβάρι…

Υπάρχουν σημαντικές παράμετροι στην υπόθεση της Τζιουλιάνα Μεντιόλα με τον Τζον Μαργαρίτη. Και αναλύοντας τα δεδομένα θα απαντηθούν και ορισμένα από τα ερωτήματα που εγέρθηκαν χθες ή οι ενστάσεις που διατυπώθηκαν σε διάφορα σχόλια. Η βασική διαφορά στη σημερινή ιστορία είναι ότι οι δύο πλευρές είναι αντίδικες! Οπότε όσα γραφτούν σήμερα είναι υπό την κρίση του δικαστηρίου και των ενόρκων (σ.σ. η Μεντιόλα αιτήθηκε δίκης με ενόρκους) να αποφασίσουν αν είναι αλήθεια ή όχι. Για όσα γράφτηκαν χθες, δεν υπάρχει κατηγορητήριο. Δεν υπάρχει δικαστήριο. Δεν υπάρχουν αγωγές. Δεν υπάρχει αθώος ή ένοχος ή ορθότερα, δεν υπάρχει καταδικασμένος ή αθωωμένος.

Γιατί ο Τζον Μαργαρίτης τιμωρήθηκε! Δύο φορές. Στην πρώτη περίπτωση έπειτα από έρευνα του πανεπιστημίου επί δύο μήνες. Τιμωρήθηκε με άδεια άνευ αποδοχών για είκοσι μέρες. Απαγόρευση να έρθει σε επικοινωνία με οποιαδήποτε παίκτρια. Επέστρεψε. Τιμωρήθηκε ξανά. Δύο μέρες μετά την τιμωρία του παραιτήθηκε. Ενδιάμεσα είχε τερματιστεί το συμβόλαιο της Μεντιόλα. Ενδιάμεσα είχαν συγκεντρωθεί οι υπογραφές εναντίον του. Ενδιάμεσα, η εφημερίδα του πανεπιστημίου «The HighLander» είχε δημοσιεύσει όσα συνέβαιναν πίσω από τις κλειστές πόρτες. Και είναι πολλά περισσότερα από όσα γράφτηκαν χθες.

Είναι τόσα, ώστε ακόμα και η αθλητική διευθύντρια του προγράμματος, η οποία – σύμφωνα με την αγωγή της Μεντιόλα – συχνά-πυκνά αποσιωπούσε γεγονότα, να δηλώσει: «Πιστεύω ότι αυτή η απόφαση είναι απαραίτητα για το καλό του μπασκετικού προγράμματος των γυναικών και για τις αθλήτριες-φοιτήτριές μας. Προτεραιότητά μας είναι να χτίσουμε μια κουλτούρα και ένα περιβάλλον στο οποίο οι άνθρωποι να απολαμβάνουν μια εμπειρία επιβράβευσης μέσα και έξω από το γήπεδο».

Η δήλωση της Ταμίκα Τζόουνς ήρθε ως συμπλήρωση της ανακοίνωσης που είχε εκδώσει το πανεπιστήμιο του Riverside. «Οι πρόσφατες πληροφορίες που ενέκυψαν σχετικά με τη φερόμενη συμπεριφορά του κόουτς Μαργαρίτη απέναντι σε πρώην αθλήτριες-φοιτήτριες είναι ανησυχητικές. Αυτές οι κατηγορίες ουδέποτε έχουν αναφερθεί στο παρελθόν και θα μελετηθούν όπως τους αρμόζει».

Πάμε, λοιπόν, ένα ταξίδι στο χρόνο… Μέσα από συγκεκριμένες αναφορές στην αγωγή που έχει καταθέσει η Τζουλιάνα Μεντιόλα από τον Απρίλιο του 2022, μπορούμε να σχηματίσουμε ένα χρονολόγιο όσων η ίδια βίωσε και όσων συνέβαιναν υπό την εποπτεία ή την ανοχή του Τζον Μαργαρίτη. Η αγωγή, η οποία αναφέρει ή στέκεται σε περισσότερα από 50 περιστατικά, φυσικά και υπάρχει στο διαδίκτυο για να όποιον θέλει να ψάξει να τη διαβάσει και φυσικά ΤΟ ΕΠΑΝΑΛΑΜΒΑΝΟΥΜΕ, δεν υπάρχει απόφαση δικαστηρίου. Ακολουθούν ορισμένα χαρακτηριστική σημεία της αγωγής:

* Την 1 Ιουλίου του 2012, η Τζουλιάνα Μεντιόλα προσλήφθηκε στη θέση του βοηθού στο πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια. Η σύμβαση της θα ανανεωνόταν και τις έξι φορές που έφτανε στο τέλος του από το 2012 ως το 2019.

* Στη διάρκεια του προγράμματος, η Μεντιόλα υπέστη αρκετές φορές υποτιμητική συμπεριφορά, βάσει του φύλου της. Πολλές φορές της φέρθηκε ανάρμοστα και επιθετικά, και προκειμένου να απολογηθεί της ζητούσε να τον πάρει αγκαλιά, κάτι το οποίο την έφερνε σε δύσκολη θέση. Σε μία από τις περιπτώσεις κι ενώ οι δυο τους ήταν σε προχωρημένη ώρα στο γραφείο του, της έφραξε το δρόμο προς την πόρτα.

* Η κλιμακωμένα επιθετική συμπεριφορά του ήταν προϊόν της προσπάθειάς της να παρέμβει στη συμπεριφορά του απέναντι στις παίκτριες της ομάδας. Έκανε ανάρμοστα σχόλια, τόσο εν παρουσία όσο και εν απουσία των κοριτσιών, σχολιάζοντας τον σεξουαλικό τους προσανατολισμό και τα σώματά τους. Ξεφτίλισε μια Αφροαμερικανίδα για την επιλογή χτενίσματος της και την κατηγόρησε για αρνητικά ποσοστά στα σουτ της, όταν έχει braids.

* Από το 2016 και μετά η συμπεριφορά του κλιμακώθηκε. Το 2016 η Μεντιόλα και η έτερη συνεργάτιδά του, Ms. Bell, ανακάλυψαν πορνογραφικό υλικό σε ένα κοινόχρηστο υπολογιστή στο γραφείο τους και όταν εξέφρασαν τη δυσαρέσκειά τους και την ανησυχία τους στον Μαργαρίτη, εκείνος δεν έκανε τίποτα.

* To 2017 τον ξεμπρόστιασε για τον τρόπο που φερόταν στις παίκτριές του. Την κατσάδιασε και την απείλησε με απόλυση.

* Επέμενε τόσο στην ίδια όσο και στην Ms. Bell να δουλεύουν ενώ ήταν σε άδεια εγκυμοσύνης.

* Τόσο η Τζουλιάνα Μεντιόλα όσο και οι αρχηγοί της ομάδας μπάσκετ, είχαν επανειλημμένως καταγγείλει τη συμπεριφορά του στην υπεύθυνη του αθλητικού προγράμματος. Από το 2018 ξεκίνησαν να προσπαθούν να βρουν άκρη με το πανεπιστήμιο.

* Στις 15 Μαρτίου του 2019 ο Τζον Μαργαρίτης ζήτησε από την Μεντιόλα να υπογράψει συμφωνία ότι δε θα μείνει έγκυος ξανά και υπονόησε ότι η δουλειά της εξαρτάται από το αν θα υπογράψει αυτή τη συμφωνία.

* Το Μάιο του 2019 ξεκίνησε η επίσημη έρευνα του πανεπιστημίου, η οποία θα διαρκούσε δύο μήνες. Ήταν και η τελευταία φορά που ανανεώθηκε το συμβόλαιό της κι ενώ είχε διαβεβαιώσεις ότι θα έπαιρνε προαγωγή.

* Στις 22 Ιουλίου του 2019 ενημερώθηκε ότι το συμβόλαιό της δε θα ανανεωθεί. Η Ταμίκα Σμιθ Τζόουνς της είπε ότι ήταν απόφαση του Μαργαρίτη και ότι αν η Μεντιόλα μιλούσε δημοσίως για τις συμπεριφορές του Μαργαρίτη θα διακινδύνευε όλες τις μελλοντικές της δουλειές.

Εκτός bulleting αφήνουμε το σημείο 41 στην αγωγή. Γιατί είναι και εκείνο το οποίο διαχωρίζει τον αθώο από τον ένοχο, έστω και χωρίς δικαστήριο. Διότι μερικές φορές ο ένοχος και ο καταδικασμένος είναι δύο εντελώς διαφορετικά πράγματα…

«Στις 6 ή περίπου στις 6 Ιουνίου ο Τζον Μαργαρίτης την ενημέρωσε ότι ολοκληρώθηκε η έρευνα και ότι όντως θα τεθεί σε σύντομη διαθεσιμότητα γιατί βρέθηκε υπεύθυνος για τις φωνές στις παίκτριες, για τον συναισθηματικό πόνο που τους προκάλεσε, για την πίεση, υπό των σχετικών απειλών του, να επιστρέφουν νωρίτερα από τραυματισμούς, για την αδιαφορία του για το ακαδημαϊκό κομμάτι του πανεπιστημίου και για τις απειλές για τις υποτροφίες».

Μια ακόμα ελληνική εμπειρία…

Στο πανεπιστήμιου του Riverside φοίτησε και η Κατερίνα Γλυνιαδάκη. Διεθνής παίκτρια, η οποία έχει αποχωρήσει εδώ και χρόνια από την ενεργό δράση εξαιτίας ενός σοβαρού τραυματισμού, και μέσα από μια σπουδαία πανεπιστημιακή και επαγγελματική πορεία, είναι σήμερα στην ελληνική πρεσβεία στη Σενεγάλη. Η Κατερίνα Γλυνιαδάκη είχε αρθρογραφήσει πριν μερικά χρόνια στην «Καθημερινή» σκιαγραφώντας αυτές ακριβώς τις κακοποιητικές συμπεριφορές που υπάρχουν στο χώρο του αθλητισμού, και αποτυπώνοντας με ακρίβεια τους λόγους που ΑΝ γίνουν γνωστά, γίνονται με τόση καθυστέρηση. Η συνύπαρξή της με τον Τζον Μαργαρίτη στο πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια ήταν στην αρχή του ιδίου στο πρόγραμμα – εκείνος ξεκίνησε το 2004 και η Ελληνίδα σέντερ εντάχθηκε το 2006.

Το άρθρο της Κατερίνας Γλυνιαδάκη δημοσιεύτηκε στις 2 Φεβρουαρίου του 2021, με αφορμή το κίνημα #metoo και την κακοποίηση που έχουν υποστεί οι γυναίκες στον αθλητισμό. Ακολουθεί το κομμάτι, στο οποίο αναφέρεται στην πανεπιστημιακή της εμπειρία, με την υποσημείωση ότι δεν πρέπει να θεωρούμε άλλοθι του Τζον Μαργαρίτη ότι η Κατερίνα είχε χειρότερες εμπειρίες με Έλληνες προπονητές, αλλά να αντιληφθούμε ακριβώς γιατί πρέπει να σπάσει αυτή η αλυσίδα.

«Είχαν περάσει δέκα χρόνια από την τελευταία σεζόν που έπαιξα μπάσκετ σε πανεπιστήμιο της Αμερικής όταν «έσκασε» το νέο: ο τότε προπονητής μου κατηγορούνταν τώρα για ψυχική/ψυχολογική κακοποίηση από τη βοηθό του, καθώς και από μερικές πρώην αθλήτριές του, λίγο νεότερες από μένα. Κατηγορούνταν, μεταξύ άλλων, ότι χλεύαζε, υποτιμούσε και κακομεταχειριζόταν τις γυναίκες στην ομάδα (όχι τους άντρες βοηθούς του) συχνά χρησιμοποιώντας σεξιστικούς χαρακτηρισμούς και κάνοντας σχόλια για τα σώματα και τις σεξουαλικές τους προτιμήσεις. Το σκάνδαλο διαδόθηκε γρήγορα και πήρε διαστάσεις. Η υπόθεση θα έφτανε σύντομα στα δικαστήρια και έτσι ο προπονητής αναγκάστηκε σε παραίτηση.

Για μήνες, ένα σωρό ερωτήματα στροβιλίζονταν στο μυαλό μου:

Υπήρξα και εγώ άραγε θύμα κακοποίησης; Θεωρείται όντως κακοποιητική η συμπεριφορά του συγκεκριμένου ατόμου; Μα, αφού είχα προπονητές με πολύ χειρότερη συμπεριφορά στην Ελλάδα… Τελικά, λέγεται κακοποίηση αυτό που οι συγκεκριμένες κοπέλες βίωσαν;

Κατέληξα λοιπόν στις εξής διαπιστώσεις:

Είναι εξαιρετικά δύσκολο για μια διεθνή αθλήτρια που κάνει πρωταθλητισμό για χρόνια να δει τον εαυτό της ως θύμα. Είτε μιλάμε για ψυχολογική είτε για σωματική, είτε για σεξουαλική κακοποίηση, η λέξη θύμα είναι εκ διαμέτρου αντίθετη με τις έννοιες που καθορίζουν μια πρωταθλήτρια: νικήτρια, επιτυχημένη, σεβαστή, δυνατή, κ.ά. Το να περάσεις λοιπόν από το «πρωταθλήτρια» στο «θύμα» σημαίνει να χάσεις μέρος από τον σεβασμό και τη θετική εικόνα για τον εαυτό σου, και άρα να σιγάσεις ένα κεντρικό κομμάτι του εγώ σου που με τόσο κόπο και ιδρώτα έχτιζες.

Για μια αθλήτρια υψηλού επιπέδου και νεαρής ηλικίας δεν είναι πάντα ευδιάκριτο πότε η συμπεριφορά ενός προπονητή ή παράγοντα θεωρείται κακοποιητική. Τα έντονα βλέμματα, η λεκτική νουθεσία, οι φωνές και η σωματική τιμωρία θεωρούνται κοινώς αποδεκτά μέσα επιβολής και διαπαιδαγώγησης. Στον πρωταθλητισμό, το να αντέχεις στη σκληρή προπόνηση και στη συνεχή κριτική θεωρείται προαπαιτούμενο για να βελτιωθείς και να προχωρήσεις μπροστά. Κατά πόσο λοιπόν μια νεαρή αθλήτρια, που καλείται καθημερινά να ξεπεράσει τα όριά της, είναι σε θέση να διακρίνει πότε οι ίδιοι οι καθοδηγητές της ξεπερνούν τα επιτρεπόμενα όρια συμπεριφοράς προς εκείνη; Και, αν αυτό συμβεί, πώς μπορεί να το διαχειριστεί όταν η κατάχρηση εξουσίας προέρχεται από τους πλέον υπεύθυνους για να την προστατεύσουν;

Το πρόβλημα είναι συστημικό. Αν η ψυχολογική πίεση που ασκούσε ο εν λόγω Αμερικανός προπονητής στις παίκτριές του κατηγοριοποιείται πράγματι ως κακοποιητική, τότε –αν εφαρμόζαμε κοινά κριτήρια και με βάση την αρχή της αναλογικότητας– σίγουρα θα καταλήγαμε να στείλουμε μεγάλο ποσοστό Ελλήνων προπονητών γυναικείου μπάσκετ στη φυλακή, ορισμένους μάλιστα και ισόβια.

Η κακοποίηση δεν είναι μια σταθερή και άκαμπτη έννοια. Ο ορισμός μιας κακοποιητικής συμπεριφοράς αλλάζει σύμφωνα με το κοινό αίσθημα της εκάστοτε εποχής, ενώ κάποιες μορφές κακοποίησης (π.χ. ψυχική) ίσως έχουν και υποκειμενικό χαρακτήρα. Οι αθλήτριες της δικής μου γενιάς εκλάμβαναν την πιεστική συμπεριφορά του εν λόγω προπονητή ως αναγκαίο κακό προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι της κατάκτησης πρωταθλήματος και μεταλλίων (ή μάλλον δαχτυλιδιών), ενώ αντιμετώπιζαν με χιούμορ τα «χλιαρά αστεία» του και την έλλειψη «κατάλληλων τρόπων και κοινωνικών δεξιοτήτων». Οι επόμενες γενιές, ωστόσο, εκλάμβαναν την ίδια συμπεριφορά ως ανάρμοστη, παραβιαστική και κακοποιητική. Τελικά, ανεξάρτητα από τη νομική έκβαση της υπόθεσης, αν οι κοπέλες ένιωσαν ότι ήταν δέκτες κακοποιητικής συμπεριφοράς, τότε βίωσαν κακοποίηση».

Ολόκληρο το άρθρο της Κατερίνας Γλυνιαδάκη μπορείτε να το διαβάσετε ΕΔΩ.

(Το θέμα έπ’ ουδενί δεν είναι επί προσωπικού. Αλλά θα έπρεπε και πρέπει να είναι για όλους μια προσωπική υπόθεση).

Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφθείτε την πηγή της είδησης.

ΔΗΜΟΦΙΛΗ ΑΡΘΡΑ